Reaching - Creatief Houtdraaiwerk

Ga naar de inhoud

Hoofdmenu:

Reaching

Artikelen > Woodturning

Voor het Engelse blad Woodturning, heb ik in 2011 onderstaand artikel geschreven.

Klik op de foto voor het artikel.


Het is niet zo eenvoudig om nieuwe wegen te vinden in het houtdraaien en om nieuwe en unieke objecten te creëren, de vormen in het houtdraaien zijn gelimiteerd en veel dingen zijn ooit al eens door iemand / ergens gemaakt .
Zoals zoveel houtdraaiers kopieer ik ook regelmatig het werk van andere draaiers, maar dan gaat het tegenwoordig wel om ervaring en routine op te bouwen. Als je de technieken goed beheerst en je voelt je comfortabel en zelfverzekerd achter je draaibank, dan groei je ook als houtdraaier en dit geeft je de ruimte en gelegenheid om je eigen stijl te ontwikkelen en om eigen ontwerpen te bedenken en te creëren.
Omdat de meeste houtdraaiers meer draaier dan kunstenaar zijn, is het best wel moeilijk om een eigen stijl te ontwikkelen en ontwerpen te bedenken en te creëren.
Maar, af en toe heb je het geluk om een eigen, uniek idee of ontwerp te creëren, dit zijn momenten die je veel genoegdoening geven.
Zoals ik eens eerder verteld heb, ik heb moeite om slechte stukken hout weg te gooien.
Ik ben altijd op zoek naar manieren om iets leuke, elegante en unieke objecten te creëren van ogenschijnlijk waardeloze stukken hout. (zie mijn andere artikelen)
De uitdaging om van ogenschijnlijk slechte stukken hout iets moois te creëren is ondertussen één van mijn richtingen in het houtdraaien geworden.
In dit artikel laat ik zien hoe ik van een gespleten stuk perenstammetje een "kunstobject" maak.

Het is een project voor de ervaren draaier en vraagt veel concentratie.





Dit is het "kunstobject", gemaakt van Peren / Taxus / Grenadille

Ik had een keer een paar stukken peren met slaap op de kop getikt, maar had hier nog geen bestemming voor. Gedurende het drogen spleten de stammetjes in de lengte. (klinkt dit niet bekend)
Omdat ze op deze manier niet bruikbaar waren, heb ik ze maar helemaal in tweeën gespleten, maar ik had nog steeds geen goed idee wat ik er mee zou gaan doen.
Ik ontwerp eigenlijk nooit iets op papier, mijn ideeën ontstaan spontaan in de werkplaats en aan de draaibank en ontstaan soms vanuit het niets.
Ik heb de gespleten stammetjes een tijdje op m’n werkbank laten liggen, totdat ik een goed idee zou krijgen.
Met nog steeds geen idee wat ik er mee zou gaan doen, heb ik wat houten spatieblokjes tussen de twee helften gelijmd.
Nu had ik weer een stammetje, maar nu met een opening ertussen van ca. 25 mm. En nog steeds niet wetende wat ik hier van zou gaan maken.
Buiten wat het uiteindelijk zou gaan worden, het werd me wel duidelijk dat dit een uitdaging zou worden wat dit "open" stammetje zou gaan worden en hoe je dit soort objecten goed en veilig in de draaibank kunt opspannen en vasthouden.
Tijdens het gehele proces kwamen er regelmatig problemen die je op te lossen had en waardoor je vaak goed moest nadenken hoe je dit object steeds weer goed en veilig kon inspannen in de draaibank.
Er zaten veel momenten in waarbij hoge concentratie verreist was, maar het was nooit riskant of onveilig.
Dit project laat niet alleen zien hoe je een "kunstwerk" creëert, maar ook diverse technieken en oplossingen die ook voor ander projecten handig kunnen zijn.



Veiligheid:

  • Ondanks dat redelijk veilig is om dit werkstuk te draaien, blijft het toch een lastig werkstuk, dus blijf altijd alert op risico’s die zich voor kunnen doen.

  • Blijf geconcentreerd, denk twee maal na bij elke actie die je denkt te gaan doen.

  • Neem een pauze als je moe wordt.

  • Over het algemeen maak ik, met name voor het gemak, gebruik van een voetschakelaar om de bank te starten en te stoppen, maar bij dit soort werk gebruik ik de voetschakelaar voor de veiligheid. Mocht er iets fout gaan, dan kun je met een snelle tik met de voet de bank stoppen, zonder dat je naar de aan/uit knop moet gaan reiken.

  • Draag altijd een veiligheidsbril, of nog beter een vol gelaatsschild.

  • Hou je handen/vingers altijd aan jouw kant van de beitelsteun, zeker bij onregelmatige werkstukken.

  • Om te voorkomen dat het werkstuk tijdens het draaien toch uit elkaar kan klappen, omwikkel het met powertape of ijzerdraad, draai de kopse einden vlak en lijm hier schijfjes triplex op, dit houd de twee delen goed bij elkaar.


Handige tips:

  • Omdat de gespleten oppervlakken niet vlak zijn, gebruik een (uitzettende) constructielijm om de twee helften met spatieblokjes weer aan elkaar te lijmen.

  • Begin met een laag toerental totdat het werkstuk enigszins rond en in balans is en voer de snelheid dan op naar een meer toepasselijke snelheid.

  • Verwijder losse schors voordat je de bank start.

  • Als je, ergens in het proces even niet meer weet hoe verder, stop dan. Leg je werkstuk aan de kant en laat het met rust, het juiste idee komt op een gegeven moment vanzelf, dit heeft alleen wat tijd nodig.

  • Met dit soort draaiwerk verbeter je niet alleen je ontwerp- en draai vaardigheden, maar je leert ook veel over in- en opspantechnieken. Blijf niet denken in de standaard opspantechnieken, voel je nooit beperkt in je mogelijkheden, heb een open instelling en ben creatief in het bedenken van oplossingen.

Werkvoortgang van het maken van "Reaching".
(klik op de miniaturen voor een diapresentatie)

Het maken van de eenmalige draaibril.

De draaibril is gemaakt van 18 mm. MDF.
De plaat MDF wordt op een opspanplaat gemonteerd met een extra onderleg plaat MDF.
Er wordt een opening in gedraaid die precies over de cilinderdiameter van het werkstuk past.
De randen worden wat afgerond en de raakvlakken worden vol kaarsvet gesmeerd.
Zaag de plaat MDF midden door, door het midden van het gat.
Met wat stukken afvalhout o.i.d. wordt de draaibril vervolgens op de draaibank en om het werkstuk gemonteerd.

Het principe van de "Rolly Munro" hollowing tool is, een rond beitelmesje met een open top spaanbegrenzer.
De krullen worden aan de bovenzijde afgevoerd en de spaanbegrenzer voorkomt dat de beitel gaat happen.
Deze beitel is gemakkelijk in gebruik, je kunt eenvoudig in kopshout draaien en toch nog krullen produceren.
Deze beitel is geheel zelf gemaakt, het HSS beitelmesje is handgedraaid op mijn houtdraaibank met een hardmetalen beiteltje in een rechte beitelhouder, die ik ook gebruik voor houtdraai werkzaamheden. Het beitelmesje houder en de spaanbegrenzer zijn van gewoon ijzer en zijn gemaakt met behulp van een hand- en kolomboormachine en een hoop vijlen slijpen en polijsten.

Het maken en gebruiken van de boormal.

De mal is gemaakt van 18 mm. dik MDF.
Bepaal op het object waar de gaten moeten komen en meet de diameter op deze plek, beginnende met de kleinste diameter.
Zaag een halve cirkel uit het MDF zodat de mal over het object past op de plaats van de kleinste diameter.
Centreer de mal over de opening tussen de twee delen en bepaal waar de gaten geboord moeten worden en teken een hartlijn op de mal waar de gaten moeten komen.
Boor nu vanaf de kopse kant van de mal, een gat, volgens de hartlijn, tot aan de andere kopse zijde.
Centreer de mal op het object, naar links en rechts van de opening gelijk verdeeld en zet de mal vast.
Boor nu met een lange boor vanaf een zijde door één helft van het object, totdat de boor de tweede helft raakt, draai het object om en boor van de ander kant en boor dan door en door.
Herhaal het bovenstaande voor de gaten bij de groter diameter.

 
Terug naar de inhoud | Terug naar het hoofdmenu